فرشچیان، موزه

Abstract

براساس مستندات سازمان میراث فرهنگی، کاخ بیرونی رضا شاه یکی از قدیمی‎ترین ساختمانهای موجود در مجموعـۀ سعدآبـاد است. ایـن بنـای خشتی ۶۰۰ مـ۲ وسعت دارد و شامل یک طبقه و یک زیرزمین است. عمارت این کاخ ویژگیهای معماری دوران قاجار را دارا ست. این ساختمان در زمان پهلوی اول مدتی دفتر کار رضا شاه، و مدتی هم محل اقامت ملکه عصمت دولتشاهی، همسر چهارم رضا شاه، بود. در زمان سلطنت محمدرضا شاه، این ساختمان به محل سکونت سرآشپز مخصوص او تبدیل شد. در همین دوره تصمیم به تخریب بخش اندرونی ساختمان، و احداث کاخ دیگری به جای آن گرفته شد، اما این تصمیم اجرا نشد. پس از انقلاب اسلامی از این عمارت به‎عنوان انباری برای نگهداری برخی از اموال موزه‎ها و دیگر تجهیزات سعدآباد استفاده می‎کردند تا اینکه در دهۀ ۱۳۷۰ ش، پس از اجرای یک دوره مرمت و ایجاد تغییراتی در فضای داخلی، به‎ موزه‎ای برای نمایش آثار محمود فرشچیان، مینیاتوریست مشهور ایرانی تبدیل شد. این موزه در ۲۶ مهر ۱۳۸۰، به نام این هنرمند با ۵ سالن مشتمل بر ۷۰ اثر اهدایی از مجموعۀ آثار او به سازمان میراث فرهنگی، گشایش یافت. در مقابل این موزه تندیسی از محمود فرشچیان نصب شده است. موزۀ فرشچیان از تابستان ۱۳۸۲ ش تا زمستان سال بعد، به‎منظور مجهزشدن به سیستمهای نورپردازی، ارتقای سیستمهای امنیتی و حفاظتی، و اجرای یک دوره مرمت برای دفع رطوبت از این بنای تاریخی تعطیل شد. در جریان عملیات مرمت و احیا، با تخریب یکی از دیوارهای خشتی، نقشۀ مادر و اولیۀ این عمارت قاجاری بدون الحاقات کشف شد. این نقشه اکنون در مرکز اسناد سعدآباد نگهداری می‎شود